Mıkolayiv İstinaf Mahkemesi, Bogdan Syrotiuk’a özgürlük talep eden dünya çapındaki kampanyaya sinik bir şovenizmle karşılık verdi. Mahkeme; tarihçilerden, sanatçılardan, hukukçulardan, işçilerden ve öğrencilerden gelen ve mahkûmiyetin bozulmasını isteyen onlarca mektuba cevaben, “mahkemede büro işlemlerinin devlet dilinde yürütüldüğünü” ve “başvuru” olarak nitelendirdiği mektupların “mahkeme büro işlemleri için öngörülen dilde, yani Ukraynaca” yazılması gerektiğini bildiren bir e-posta göndermeye başladı.
Mahkemenin bu talebi, 10 Ağustos’tan bu yana büyüyen uluslararası kampanyayı hedef alıyor. O tarihte, Ukrayna’nın güneyindeki Mıkolayiv bölgesinde bulunan Pervomaysk Şehir Asliye Mahkemesi, Bolşevik-Leninistlerin Genç Muhafızları’nın (BLGM) 27 yaşındaki kurucusu ve önderi Syrotiuk’u “sıkıyönetim altında vatana ihanet” suçlamasıyla 15 yıl hapse mahkûm etmişti. Dünya Sosyalist Web Sitesi’nde yayımlanan imza kampanyasını binlerce kişi imzaladı. Otuzdan fazla ülkeden protesto mektupları yağdı. Gelen mektupların hacmi, protestoları görmezden gelme seçeneği çöktükten sonra mahkemeyi yanıt vermeye zorlayacak düzeye ulaştı. Bütün mektupların Ukraynaca sunulması talebi, Bogdan’a yönelik kamuoyu desteğinin dile getirilmesini caydırmaya ve bastırmaya yönelik bir girişimdir.
Mahkemenin başvurduğu düzenlemenin kökenleri baştan aşağı gericidir. 25 Nisan 2019’da kabul edilen Ukraynacanın Devlet Dili Olarak İşlevini Güvence Altına Alma Yasası, ana dili Rusça olan ve nüfusun üçte biri ila yarısı arasında olduğu tahmin edilen büyük bir kesime karşı apaçık bir ayrımcılık adımıydı.
Bogdan’ın tutuklandığı ve yargılandığı Pervomaysk ile Nisan 2024’ten bu yana cezaevinde tutulduğu Mıkolayiv, güney Ukrayna’nın Rusça konuşan kentleridir. Dünyadan kendisine Ukraynaca yazılmasını talep eden mahkeme, nüfusunun büyük bölümünün kendi dili resmi statüden yoksun bırakılmış bir bölgede faaliyet göstermektedir. Ukrayna’nın Rusça konuşan yurttaşlarını demokratik haklarından yoksun bırakan aynı ulusal şovenizm, şimdi Bogdan’ın özgürlüğü için yürütülen uluslararası kampanyaya yöneltilmektedir.
Hukuki bahane sahtekârlıktan ibarettir. Mahkemenin başvurduğu dil kısıtlaması, yargılamaya katılanların sunduğu usul belgelerine —dilekçelere, taleplere ve delillere— ilişkindir. Yurt dışından gönderilen ve bir kararı protesto eden mektuplar usul belgesi değildir. Bunların herhangi bir ulusal dilde yazılmasını gerektiren bir yasa yoktur. Mahkeme, mektupları “başvuru” olarak sınıflandırmayı ve böylece onları idari dil kısıtlamasına tabi tutmayı, salt bir savuşturma taktiği olarak seçmiştir.
Buradaki sinizm apaçıktır. Mahkeme, hangi dilde yazılmış olursa olsun, içinde “Bogdan Syrotiuk” adı geçen herhangi bir mektubun ne anlama geldiğini kavrayacak durumdadır. Zelenskiy ve suç ortakları, NATO’lu efendileriyle iş yaparken, para ve silah dilenmek için hangi dil gerekiyorsa onda dikkate değer bir akıcılık sergiliyorlar. Başkanı yabancı parlamentolara kendi dillerinde yalvaran devlet, yabancı işçilere ve akademisyenlere bir siyasi tutsağa ilişkin protestolarını Ukraynaca sunmaları gerektiğini bildiriyor.
Kampanyayı bastırma girişimi başarısız olacaktır. İşçiler, gençler, ilkeli akademisyenler ve demokratik hakların savunulmasına bağlı olan herkes, mahkemenin bu buyruğunu dikkate almayacaktır. Davanın olguları daha geniş biçimde bilinir hale geldikçe karara duyulan öfke büyüyecektir. İmza sayısı artacaktır. Daha fazla kişi ve örgüt Bogdan’ı savunmak üzere konuşacak ve mektuplar yağmayı sürdürecektir.
Karara duyulan öfke, Bogdan’ın özgürlüğünü talep eden imza kampanyasında ana hatlarıyla ortaya konan, çürütülemez olgulara dayanmaktadır:
Mahkûmiyet bütünüyle, korunan bir hak olan siyasi ifade özgürlüğüne dayanmaktadır. Syrotiuk aleyhine sunulan tek delil, Dünya Sosyalist Web Sitesi’nde yayımlanan altı makale ile bunları yayımlayan editörlerle yaptığı yazışmalardan ibarettir. Yazmak ve yayımlamak dışında hiçbir eylem ne iddia edilmiş ne de kanıtlanmıştır. Bir yurttaşı sosyalist bir yayına yazı yazdığı için vatana ihanetten mahkûm etmek, bizzat siyasi ifadeyi suç haline getirmektir; bu, Ukrayna Anayasası’nın 34. maddesinin ve Ukrayna’nın da taraf olduğu Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 10. maddesinin ihlalidir.
İddia makamının merkezi iddiası hiçbir zaman kanıtlanmamıştır. Syrotiuk 25 Nisan 2024’te Ukrayna gizli servisi (SBU) tarafından tutuklandığında devlet, onun Rus hükümetinin bir ajanı olduğunu öne sürmüştü. İki yılı aşkın tutukluluk ve yargılama boyunca bu iddiayı destekleyecek hiçbir delil ortaya konamadı.
Kararda gösterilen deliller suçlamayla çelişmektedir. Mahkûmiyetin dayandığı makaleler, Syrotiuk’un Rusya’nın Ukrayna’yı istilasına ve Putin rejimine karşı çıktığını açıkça ortaya koymaktadır.
Mahkeme önündeki bilirkişi deliline yanıt verilmemiştir. Ukrayna’nın önde gelen kriminologlarından Yuri İrhin’in 65 sayfalık raporu Syrotiuk’un yazılarını inceledi ve bunlarda Putin hükümetini “desteklemeye yönelik propaganda belirtileri taşıyan ifadeler, söz öbekleri, cümleler ya da sözcük öbekleri” bulunmadığı sonucuna vardı. İlk derece mahkemesi bu rapora hiçbir zaman yanıt vermedi. Bunun yerine üçüncü bir inceleme yaptırdı. Sanığın lehine olan bilirkişi bulgularını görmezden gelen bir karar ayakta duramaz.
Yan hükümler kovuşturmanın siyasi niteliğini doğrulamaktadır. Mahkeme, hapis cezasının yanı sıra Syrotiuk’un mal varlığının müsaderesine ve Bolşevik-Leninistlerin Genç Muhafızları’nın programının, broşürlerinin ve bildirilerinin imha edilmesine hükmetti. Siyasi yayınların imhasına hükmetmek, suçları kovuşturan değil, fikirleri cezalandıran bir devletin eylemidir.
Mahkûmiyet, adil yargılanmayla bağdaşmayan koşullarda verildi. Karar, sıkıyönetim altında ve seçimlerin askıya alındığı bir ülkede verildi. 2015 tarihli “dekomünizasyon” yasalarından bu yana komünist partiler ve semboller Ukrayna’da yasaklanmıştır; 2022’de Zelenskiy hükümeti, parlamentodaki en büyük muhalefet partisi dahil 11 muhalefet partisinin faaliyetlerini askıya aldı. Avrupa İnsan Hakları Mahkemesi Syrotiuk’un başvurusunu 2025’te kabul etti. Ona karşı yürütülen yargılama, Avrupa İnsan Hakları Sözleşmesi’nin 6, 7 ve 10. maddelerinin ihlali niteliğinde siyasi bir zulümdür.
Ceza, Syrotiuk’un hayatını doğrudan tehlikeye atmaktadır. Bogdan’ın tutuklandığı sırada sağlığı kötüydü. İki yılı aşkın süre boyunca acilen ihtiyaç duyduğu tıbbi tedaviden yoksun bırakıldı; tedavi ancak kısa süre önce başladı. Aşırı kalabalıklığı, sağlık hizmetinin verilmemesi ve gözaltında artan ölümler Birleşmiş Milletler ve Avrupa Konseyi tarafından belgelenmiş bir cezaevi sisteminde, 15 yıllık bir ceza ölüm cezasına denktir.
Bogdan’ın özgürlüğü için verilen mücadelenin önemi tek bir bireyin kaderinin ötesine uzanmaktadır. Bogdan, kardeş katli niteliğinde bir savaşa karşı çıktığı için 15 yıl hapse mahkûm edilmiştir. Bu savaş hızla bütün Avrupa’yı ve dünyayı içine çekme tehdidi oluşturan feci bir askeri çatışmaya tırmanmaktadır.
Bogdan’a özgürlük mücadelesi genişletilmelidir. Dilekçeyi imzalayanların sayısı binlerce artmalıdır. Kişiler ve örgütler İstinaf Mahkemesi’ne mektup göndererek kararın bozulmasını ve Bogdan’ın derhal serbest bırakılmasını talep etmelidir.
Protesto mektupları, yazarlarının seçtiği dilde yazılmalıdır. Çeviri programlarına erişimi olanlar, isterlerse mektuplarını Ukraynacaya aktarabilirler. Ama hangi dilde olursa olsun, mesaj aynıdır:
Free Bogdan Syrotiuk! For the unity of the Ukrainian, Russian and international working class against fascism and war!
Свободу Богдану Сиротюку! За єдність українського, російського та міжнародного робітничого класу проти фашизму і війни!
Свободу Богдану Сиротюку! За единство украинского, российского и международного рабочего класса против фашизма и войны!
Libérez Bogdan Syrotiouk ! Pour l’unité de la classe ouvrière ukrainienne, russe et internationale contre le fascisme et la guerre!
Freiheit für Bogdan Syrotjuk! Für die Einheit der ukrainischen, russischen und internationalen Arbeiterklasse gegen Faschismus und Krieg!
¡Libertad para Bogdan Syrotiuk! ¡Por la unidad de la clase obrera ucraniana, rusa e internacional contra el fascismo y la guerra!
Libertà per Bogdan Syrotiuk! Per l’unità della classe operaia ucraina, russa e internazionale contro il fascismo e la guerra!
Bogdan Syrotiuk’a özgürlük! Ukraynalı, Rus ve uluslararası işçi sınıfının faşizme ve savaşa karşı birliği için!
Liberdade para Bogdan Syrotiuk! Pela unidade da classe trabalhadora ucraniana, russa e internacional contra o fascismo e a guerra!
බොග්දාන් සිරොටියුක්ට නිදහස! ෆැසිස්ට්වාදයට හා යුද්ධයට එරෙහිව උක්රේන, රුසියානු සහ ජාත්යන්තර කම්කරු පන්තියේ එක්සත්භාවය වෙනුවෙන්!
போக்தான் சிரோட்யுக்கை விடுதலை செய்! பாசிசத்திற்கும் போருக்கும் எதிராக உக்ரேனிய, ரஷ்ய மற்றும் அனைத்துலகத் தொழிலாள வர்க்கத்தின் ஒற்றுமைக்காக!
释放博格丹·瑟罗秋克!为乌克兰、俄罗斯和国际工人阶级反对法西斯主义与战争的团结而斗争!
الحرية لبوغدان سيروتيوك! من أجل وحدة الطبقة العاملة الأوكرانية والروسية والعالمية ضد الفاشية والحرب!
ボグダン・シロチュクを釈放せよ!ファシズムと戦争に反対するウクライナ、ロシア、そして国際労働者階級の団結のために!
آزادی برای بوگدان سیروتیوک! برای اتحاد طبقه کارگر اوکراین، روسیه و جهان علیه فاشیسم و جنگ!
Vrijheid voor Bogdan Syrotjoek! Voor de eenheid van de Oekraïense, Russische en internationale arbeidersklasse tegen fascisme en oorlog!
Bogdan’ın avukatları, 9 Eylül’e kadar temyiz başvurusunda bulunmaya hazırlanıyor. Tüm okurlarımızı, Bogdan’ın serbest bırakılmasını talep eden dilekçeyi imzalamaya ve yaymaya, ayrıca Pervomaysk Şehir Asliye Mahkemesi’ne (inbox@pm.mk.court.gov.ua) ve Mıkolayiv Temyiz Mahkemesi’ne (inbox@mka.court.gov.ua) mektup göndermeye ve freebogdan@wsws.org adresine de kopyalarını iletmeye çağırıyoruz.
